Tarixə yalnız xəritələrdən baxmaq olmaz. Bəzən bir kənd adı, bir qəbir daşı, bir məscidin yeri, bir məktəb binası, bir ailənin qoruduğu köhnə sənəd bütöv bir xalqın həmin torpaqdakı həyatından xəbər verir.
Bu baxımdan Qərbi Azərbaycan məsələsi yalnız keçmişdə baş vermiş hadisələrin xatırlanması deyil. Bu, tarixi irsin araşdırılması, sənədləşdirilməsi və gələcək nəsillərə çatdırılması məsələsidir.
Bu gün bizim qarşımızda mühüm bir vəzifə dayanır indiki Ermənistan ərazisində azərbaycanlıların yaşadığı kəndlərin, şəhərlərin, yaşayış məntəqələrinin və mədəni irs nümunələrinin tarixini sistemli şəkildə toplamaq.